Ogrzewanie na PRĄD. Maty na PODCZERWIEŃ! Koszt, plusy i minusy.
HTML-код
- Опубликовано: 24 авг 2024
- Witajcie.
Tym razem rozpoczynam cykl z ogrzewaniem domu matami na podczerwień. Będę dodawał filmy z bieżącego zużycia prądu. Budujesz się jak ja to robiłem, to warto się zapoznać z każdą technologią, a filmów z działającym systemem w praktyce chyba zbyt wiele na YT nie ma, także zapraszam do własnego przeanalizowania takiego rozwiązania.
W tym filmie:
1. co to za ogrzewanie
2. koszt instalacji w moim domu
3. plusy i minusy z mojej perspektywy
Pozdrawiam,
U mnie wszystko słychać bardzo dobrze.
Dla tych ktorzy chca znac prawde. Dom 120m2. Na dole 45m2 folii, na pietrze tylko 40m2. Obecna zima. Grzalem tylko na dole tzn. ogrzewalem 45m2. Rachunki za miesiac ponad 2500zl. Luty byl cieply to tylko 2100zl.Bardzo pradobierne. Nie polecam. Zakladam piec na pelet.
Cześć. Podaj może więcej danych. Jak grubość ocieplenia domu, ściany, podłoga i sufit. Okna ile szyb, i ważne temperatura w domu. Bo może lubisz mieć 26 stopni :).Torchę mało infomracji podałeś, a mam nadzieję, że nie twierdzisz, że ja tutaj kłamię podając wszystkie dane włącznie z animacją realtime z konta taurona. Bo chyba nie sądzisz, że sam dogrzewam się jeszcze czymś innym. Co nie zmienia faktu, że gdybym miał takie rachunki jak Ty, to sam bym po zimie zmienił ogrzewanie na coś innego. Szkoda, że w Twoim przypadku to ogrzewanie się nie sprawdziło. Powodzenia z peletem :)
Na pewno jeszcze duży minus to taki, że nie grzejemy tym CWU.Ja ogrzewam klima +kable zalane anhydrytem.Gdybym dzisiaj budował to wystawiłbym piec na pellet.
Hej. Ja osobiście nie uważam, że to minus. Mam bojler z pompą powietrza i może też nakręcę film, co o tym sądzę. Jak podkreślałem, mi zależy na prostocie, wygodzie i komforcie ogrzewania. Piec na pellet z pewnością w rachunkach za ogrzewnie wyjdzie taniej. Cała instalacja pewnie już nie. No i najgorsze z mojego punktu widzenia to konfort w tym przypadku, trzeba cały czas dokładać, co gorsze z tego co piszesz chciałbyś CWU podłączone do tego, czyli cały rok musisz chodzić koło tego, dokładać , czyścić, zamawiać pellet, trzymać go gdzieś, kominiarz to ja wolę zapłącić nawet 2000zł i mieć to wszystko z głowy. Jeszcze taniej wyjdzie na drewno, ale komfort jeszcze mniejszy, bo codziennie trzebaby dokładać pewnie. I tak można brnąć. Ja nie wnikam, kto czym grzeje i nie krytykuję, bo to indywidualny wybór. Także CWU to nie ogrzewanie w domu i zwyczajnie tego nie łączyłym, a resztę kasy jaką zaoszczędziłęm na instalacji zainwestowałem oczywiście w panele. Dom zaprojektowałem, tak, że w razie potrzeby kotłownię mam i tak przy ścianie szytowej i mogę wstawić piec, wypuścić na zewnątrz komin i zrobić zwykłe grzejniki lub wodne. Zwyczajnie się zabezpieczyłem, gdyby to ogrzewanie było niewystarczające. Pozdrawiam
@@domowyluz866 tak ja też mam pompę ale dobra pompa to też koszta i trzeba to doliczyć do kosztów Pańskich foli
Ja kupiłem bojler 80l (o ile dobrze pamiętam)z wbudowaną pompą, koszt ponad 2tyś zł. To kolejny wynalazek i to nie jest dodatkowy koszt do ogrzewania, bo możnaby też doliczyć tak kolektory jak ktoś w ten sposób grzeje wodę, albo stwierdzic, ze można kupić bojler za 500zl na prąd, albo taki na ogrzewanie pelletem lub pompą i powiedzieć, żę grzanie wody kosztuje Pana 10000 plust jeszcze pellet bo przecież bez pieca za 10yś nie nagrzeje się wcale tej wody, a ja będę miał za te 10tyś grzania wody na lata płacąc za prąd przy bojlerze za 500zl, dlatego chyba lepiej aż tak nie drążyć. Tak też trzeba by doliczyć koszt całęgo docieplenia domu, zeby wszystko skalkulować. Dlatego wolę się skupić konkretnie na koszcie instalacji ogrzewania (bo kazdy ma jakas instalacje i ja przykladowo przy omawianiu kosztow, powiem ze jest taniej bo mam panele ale bedzie mozna zobaczyc ile sie placi za wszystko w domu, tak jakby tych paneli nie bylo, wiec mozna bedzie dokladnie zobaczyc koszt, tak jakby ktos sama instalacje zalozyl bez paneli, bo tak tez moze byc i sa jasne informacje wtedy, bez kombinowania. Dobrze jednak, że zwraca Pan uwagę, bo podczas rmozmowy jak mysle, teraz to powinieniem, powiedzieć , ze nie zrobiłem kominów, ale musialem zrobic rekuperację więc na jedno wychodzi :). Pozdrawiam@@grzegorzgolunski6112
Możesz wyciągnać dotację na pompę i panele. Sumarycznie tak drogo nie wyjdzie. Ja za pompę dostałem zwrot 7 tyś@@grzegorzgolunski6112
Wszystko ok ale...wszystko na prąd to ryzykowne wystarczy z 3 dni bez prądu w mrozy i co wtedy a poczekajmy jak wszyscy bedą mieć ogrzewanie na prąd bo do tego dążą to coś nie wytrzymie i pierdyknie to nawet po kilka tygodni nie bedziemy mieć prądu 😆 . Też mam maty grzewcze w jednym pokoju i kuchni . Jak na razie w dwóch następnych mam piece kaflowe i za chiny ich nie zdemontuje za chiny 😂
ale.... hahaha, nigdy nie wiadomo. Rodzice mnie tak straszyli, a co jak prądu zabraknie. To zapytałem ile lat brakowało im prądu przed 18lat? Chyba nawet nie było raz, żeby całą dobę nie było :D. Trzeba zwyczajnie sprawdzić miejsce gdzie się buduje i jakie jest prawdopodobieństwo. Do tego chyba mogę generatorem sobie prąd zrobić w tak ekstremalnej sytuacji. Pisząc o ogrzewaniu na prąd, że wszyscy będą je mieli, to masz chyba na myśli pompy, bo takie ogrzewanie nigdy nie będzie popularne, ze względu podejście ludzi i faktu, że to najdrożej bo sam prąd, a nie np. pompa, która ma dać z 1kW - 3kW lub więcej:). Kilka tygodni bez prądu, tego sobie nie wyobrażam. Zobaczymy co przyszłość przyniesie, nie ma co gdybyć tylko patrzeć jaką mamy obecnie sytuację. Piecy nie demontuj, kto wie czy ze 40 lat nie powiesz wnukom, że dzielnie je trzymasz, bo kiedyś prądu zabraknie i jeszcze się przydadzą :D
@@domowyluz866 super robota, ja właśnie przystępuję do zakładania takiego systemu, domek 70m2 i wstawiam kozę by w razie blackoutu mieć alternatywę
Hej, dzieki! Mam nadzieję, żę będziesz tak zadowolony z ogrzewania jak ja jestem,. Ja jedyny blackout jaki obecnie przewiduję to gdy w nocy zamykam oczy do spania :D. Jeżeli przytrafi się jakiś inny to wtedy podejmę jakieś środki zaradcze, do tego czasu nie będę tworzył czarnego scenariusza, bo jeszcze osiwieję :D. Pozdrawiam@@januszostojski9540
@@domowyluz866 Podziwiam Cię za optymizm naprawdę ale robi się taki syf w Europie dlatego nie pozwala mi patrzeć optymistycznie w przyszłość. W tym roku będziemy płacić więcej za prąd bo kończy się tarcza. Trzymaj się ciepło wszystkiego dobrego . Pozdrawiam.
Hej, bardzo dziękuję i wzajemnie wszystkiego dobrego! Jestem raczej realistą, świat mimo takiego rozwoju technologicznego i z wiedzą jaką mamy obecnie pokazuje, że większość nadal nie jest w stanie myśleć samodzielnie. Ludzie wierzą w bajki lub dają sobie wmawiać różne rzeczy bez ich zwykłego negowania, lub dyskusji. SYF w europie - to bardzo lekko powiedziane z czym mamy teraz do czynienia na swiecie, ale rozumiem, że chciałeś kulturalnie w miarę to określić. I to ta szersza perspektywa, o której pisałem, Ty myślisz, że mogą się przydać piece, które masz i ja tego nie negowałem. Ja myślę, że może trzeba bedzie porzucić dobytek i szukać innego miejsca do życia, więc skupiam się na tym co mamy teraz, bo otoczenia w jakim żyjemy nie napawa optymizmem, a raczej przeraża do czego aktualnie doszło. Pozdrawiam
Są wykładziny i dywany z naturalnych materiałów na podłogówki bez syntetycznych klejów śmierdzących
Bo dywany izolują i zatrzymają ciepło.
Czy wiadomo ile takie rozwiązanie ogrzewania domu istnieje już na rynku, chodzi mi o to ile wytrzymują takie maty, ale nie ile przewiduje producent tylko ile już działają zamintowane u kogoś?
Hej, ja osobiście nie posiadam takich informacji. Trzeba szukać w necie. Istnieje co najmniej kilka lat, bo jak zaczynalem budowę to już obserwowałem informacje na temat tego ogrzewania.
Mów głośniej.
to jak używasz tego w łazience skoro nie masz wylewki? masz płytki na tym? jakie masz rozwiązanie w łazience?
Hej, może nie dosłuchałeś. W łazience, przedpokoju i w kuchni mam wylewkę o 2cm niżej, bo w tych pomieszczeniach miały być te maty na prąd zatapiane (w kuchni na koniec dałem panele). Wracajac do tego jak to jest, to ponieważ wylewka w łazience jest 2cm niżej, to kupiłem styropian xps 2cm i położyłem na wylewkę. Następnie na tym styropianie elektryk położył folie na podczerwień. Kolejną warstwą była siatka taka jak na elewacji (taka lepsza grubość chyba 1mm). Dalej pomalowałem to dwoma warstwami folii w płynie i dopiero na tak przygotowane podłoże położyłem kafle. W kuchni oczywiście był tylko styropian xps, folia na podczerwień i jak wszędzie folia paroizolacyjna dla dodatkowej ochrony folii, a na koniec panele.
Mieszkam w domu od 4 lat gdzie mam to ogrzewanie w sufitach.
Montaż i materiał tani w porównaniu do innego ogrzewania. Każde pomieszczenie ma niezależny sterownik, każdy z domowników steruje sobie jak chce.
Czy eksploatacja jest droga? Mega tania bo to czego nie wydałem na instalacje rurek, pomp, rozdzielaczy, buforów, pompek, złączek fachowców co to obiecują gruszki na wierzbie wydałem na fotowoltaikę i dzięki temu mam grzanie za którego exploatację nie płacę.
jaki metraż domu?
jaka temperatura w domu?
i najważniejsze
jakie jest zużycie w kWh na rok w tym systemie ogrzewania ???
wydałeś na foto - ile?
@@marekprzedstawiciel8740
160m2
21 stopni (w sypialni jest 18 bo nie daje rady spać jak jest cieplej)
roczne zużycie prądu (CWU, oczyszczalnia sciekow, studnia głębinowa, prąd w domu no i ogrzewanie) to 15MW rocznie
ile idzie na ogrzewanie? nie wiem
instalacja fotowoltaiczna 20kwp
dużo używam mało? nie wiem, żyje spokojnie i się nie martwie, używam prądu ile potrzebuje, nie latam za węglem za serwisowaniem pomp za ceną peletu za wymianą pompek obiegowych
Dokładnie mam takie podejście, używam ile chcę i nie wnikam. Jedyne czego mi brakuje to większej instalacji PV, ale wszystko co zostało właśnie z tych instalacji jakie trzeba by zakładać do wodnego przerzuciłem na instalację i jeszcze dołożyłem. Komfort jest mega, bo właśnie nie trzeba myśleć o tej całej otoczce, którą większość ignoruje, byle zaoszczędzić 2-3 tyś na grzaniu przy standardowej wielkości domu.
@@domowyluz866 - a Ty myślisz że taka instalacja (panele) to będzie jak rozliczana??
Latem będziesz sprzedawał za 10 czy 20 GROSZY / kWh
a zimą kupował za 2 PLN / kWh
i to jest biznes
@@alaniemieckota - 15000 kWh - dużo, ale nie dziwię się, że takie zużycie bo samo ogrzewanie
pewnie "wciąga" 11000 kWh przy tym metrażu i ogrzewaniu 1:1
co do PV - projekt polityczny i wystarczy, że do Prosumenta dopiszą, że autokonsumpcja na poziomie 50%
i jesteś w czarnej dziurze - bo latem produkujesz dużo
i dużo zużywasz ale zimą nie latem
Nie wierzę aby Prosument w obecnej formie przetrwał 15 lat
będzie zasłanianie się że unia wymaga to i tamto
Witam
Jak kladles pod płytki, mam wlasnie w planie położenie foli grzewczej w łazience i ma byc płytka na tym.
Pozdrawiam
Hej. W skrócie:
1. folia na podłogę jak w innych pomieszczeniach + dodatkowo:
2. siatka elewacyjna
3. folia w płynie (ja dałem 2 warstwy)
4. klejenie kafli.
W łazienkach i przedpokoju gdzie są płytki, folia jest położona tak samo jak w innych pomieszczenia, ale tutaj dodatkowo po położeniu, została przykryta siatką elewacyjną grubość chyba 1mm i oczka też coś koło tego (taka lepsza została mi po zrobieniu elewacji), dalej pomalowałem to dwoma warstwami folii w płynie i już na to normalnie przykleiłem kafelki (tak mi polecił zrobić elektryk, który zakładał mi folie). Pozdrawiam
@@domowyluz866
A zabezpieczaleś filię grzewcza w folie paroizolacyjną czy zatapiales po prostu siatke bezposrednio na folie grzewczą. Sory ze tak dopytuje ale chcialbym dokladnie wiedzieć co i jak 😳
@@tomaszchamera186 Lepiej dopytać niż się domyślać. Siatkę dałem bezpośrednio na folię. JA dałem dwie wrstwy folii w płynie, bo bałem sie, że jedna to za mało będzie amortyzowała. Tak samo w pokojach dałem na założone folie, folię paroizolacyjną mimo, że elektryk mówił, że nie potrzeba bo on kupuje folie z dodatkową grubszą powłoką, ale wiadomo jak byłem wystraszony, że panele będą bezpośrednio na tym to wolałem dodać kilka zł i rzucić folię paroizolacyjną. Oczywiście to nie jest instrukcja wykonania. Ja tak zrobiłem i 3 rok wszystko działa, więc chyba jest ok :D.
@@domowyluz866 prawidlowo zawsze powinno sie kłaść dwie warstwy foli w płynie .
Dzieki za wskazówki
Pozdrawiam
@@domowyluz866Jeszcze tylko jedno jak bys mógł podesłać link do foli ktora użyłeś.
Pozdrawiam
Napij się kawy, czy może coś zjedz?
Podasz linki do ali na te regulatory i folię? Dzięki
Hej. Folie i podkład kupił elektryk i niestety nie wiem jakie zastosował. Regulator zamowiłem na ali ex press, chyba nie można tutaj dawać linków ale w historii zakupów mam. W wyszukiwarce wklej: "Tuya WiFi inteligentny termostat wyświetlacz LCD" i ja kupiłem u dwóch sprzedawców "9 minutes store" i "Angry seal store". Kupiłem u dwóch bo chciałem różne podświetlenia. Obecnie wyglądają nieco inaczej i kosztują u jednego 122zł u drugiego 127zl z opcją WIFI (bez WIFI około 83zł). Ja płaciłem w 2021r 95zl za sztukę z WIFI i polecam taką opcję, bo wygodniej się w apce ustawia temperatury.. Nazywają się Electric floor heating 16A wifi, zwróć uwagę bo oni mają tam kilka typów, do podlogi, bojlera i wody. Zamawiałem po jednej szt. bo przesyłka darmowa. Teraz też chyba po przekroczeniu 100 euro cło jest doliczane, więc sam musisz zdecydować jaka wybierzesz przesyłkę jeżeli się zdecydujesz. Wszystkie zamówione do tej pory mi działają.
Dzięki za wyczerpujące informacje. Pozdrawiam
Czy da się w twoim termostacie z ali ustawić grzanie np. przez 10 minut rano przed pójściem do pracy? Czy tylko można zadawać dłuższy czas grzania?
Można ustawić nawet na 1 minutę.
Przez 10 min. to nawet folia sie nie nagrzeje
@@domowyluz866czy pasują Twoje termostaty do paneli na podczerwień?
@@ArturLewkowicz-zb7qv hej, nie znam się na elektryce, zanim kupiłem te termostaty to pokazałem je elektrykowi i zapytałem czy będą pasowały do mat. Także polecam skonsultować się z elektrykiem, albo znaleźć na necie jakąś ofertę paneli z termostatem i sprawdzić jakieś parametry techniczne termostatu w zestawie, żeby poszukać czegoś podobnego.
Ile Wat ma m2 tych mat
Podasz dokladny link do aukcji z matami?
Hej, Niestety nie posiadam linka do aukcji. Maty kupił elektryk, który mi zakładał to ogrzewanie. On wiedział też ile powinno być kW na m2 lub m3, bo nie pamiętam już czym dokładnie się kierował. U mnie nie było tak jak zazwyczaj ludzie mają na filamch, gdize cała podłoga jest w tych matach. Było ich mniej i mi osobiście wydawało sie, że to może nie dać rady, ale na szczęscie wszystko grzeje bdb i jest ciepło. Zaufałem człowiekowi, którego znalazłem na olx i ten akurat bdb wiedział co robi. Akurat ogrzewania sam w domu nie zakładałem, dlatego nie jestem w stanie powiedzieć ile Wat na m2 potrzeba, w innym przypadku bym pamiętał lub miał zanotowane po przeszukaniu internetu.
@@domowyluz866 dzieki za odpowiedz
Te folie powinny być na suficie były by mniejsze straty
Hej. Szkoda, że nie podesłałeś linka do jakiegoś porównania, żeby zainteresowani mogli to sprawdzić, bo osobiście nie sądzę,zeby tak było i grzanie stropu do mnie nie przemawia.Dodatkowo komfort wydaje mi się dużo gorszy, bo nawet jak nagrzejesz do danej temperatury to podłoga nadal bedzie zimna i po wyłączniu ogrzewnia raczej szybko poszujesz chłód od podłogi (bedzie efekt, jak przy kaloryferach, czyli wpada zimne powietrze i szybko zacznie być duża różnica temperatur przy podłodze i suficie) , a tutaj po nagrzaniu przez jakiś czas podłoga powoli się wychładza i to jest właśnie komfort, na którym mi zależało.
@@domowyluz866 hmm nie mam jakiś porównań ale moje pytania były podobne do Twoich kiedy je zacząłem zadawać wykonawcy powiedział a jak grzeje słońce z góry czy z dołu wtedy mnie trochę zatkało
haha mnie tez by pewnie zatkalo w pierwszej chwili, ale fizyka jest nieubłagana i ciepło jednak ucieka ku gorze. I bardzo dobrze, że miałeś pytania, ja wolę zadać pytanie, które z perspektywy innej osoby będzie kretyńskie, aby rozwiać własne wątpliwości i mam wywalone, co ktoś o mnie pomyśli, bo dla mnie coś było niejasne i dlatego pytam.@@marcinzaremba4168
Troche się zgadzam trochę nie.
Mam w suficie i daje to dużo lepszy komfort w sensie nie pocą mi się nogi bo podłoga jest ciepła. Sąsiad ma podłogówke niskotemperaturową, po 1h siedzenia u niego nie daje rady i muszę wyjść.
Tak w suficie są straty, mam te maty pod karton-gipsem i 20% energii na pewno idzie w tak zwany komin.
@@alaniemieckota rozwiązanie o którym Pan mówi miałoby sens, gdyby Pan nie przykrył niczym tej foli. Tak to ten karton gips przejmuje większość energii
Hej. 1.Jak obliczyleś kW/m2? Ja mam na 20m2 około 1600W w foliach i powiem szczerze, ze dogrzewa mi pokój słabo. 2. Czy ten kontroler ma licznik kWh? Dzięki.
Cześć.
1. Zapotrzebowanie obliczał elektryk, który to zakładał. Niestety nie wiem jaka moc jest wymagana na 1m2.
2.Kontroler niestety nie ma licznika kWh.
W filmie o fundamencie mowiłem, że robię zwykły ze względu na cienką warstwę posadzki. W płycie byłoby to 20cm i bałem się, że bardzo dużo ciepła poszłoby w podłogę. Możesz zwrócić uwagę czy możesz dać np. 2cm styropian XPS pod ogrzewanie, Następnie taką piankę jaką widać na moich zdjęciach z domu (ona ma około 5mm, kupił ją też elektryk i mówił, że chyba ma coś ala folię aluminiową w sobie, która też powinna odbijać ciepło) Takie drobnostki ale mogą coś dać. Ja dałem 2cm XPS w kuchni i łazienkach, bo miałęm mieć te zatapiane ogrzewanie, ale ten elektryk powiedział, że mogę spokojnie dać wszędzie na podczerwień. Więc musiałem podnieść podłogę o te 2cm w tych pomieszczeniach, co z mojej perspektywy było jeszcze lepsze, bo najchętniej bym zamontował wszędzie na styropianie, aby jeszcze bardziej obniżyć uciekające w dół ciepło.
U mnie podłoga i ściany 20cm styropianu, a sufit 15-20cm piany, do tego rekuperacja. Mam też klimę w salonie z możliwością grzania. Ta działa jak pompa, więc dużo taniej powinno być, ale to jak grzejniki na ścianie, bdb żeby jeszcze szybciej dogrzać, ale nie ten komfort, co włączona podłogówka. Także w zimie praktycznie nie używałem nigdy klimy. Nawet w lecie używam sporadycznie, bo przy takim ociepleniu to gorąco jest w domu dopiero po kilku dniach upałów.
@@domowyluz866 OK. Ale chyba wiesz jakiej mocy folię kupiłeś? Ja kupowałem cały system od polskiego producenta. Łącznie z folią piankowo-alu. Mój kontroler ma licznik dziennego oraz totalnego zużycia prądu. Jedynie że mogłem chyba kupić taki z Tuya widzę, bo to się przydaje.
hej, wszystkie folie i piankę zamawiał elektryk, a ja sam kupowałem jedynie regulatory właśnie z Tuya. Super, że masz podgląd zużycia. Moja wiedza ograniczyła się do tego, że w pokojach będzie słabsza niż tam gdzie będą kafelki/łazienki, bo tam zazwyczaj daje się wyższą temperatuję podczas kąpieli (ja tak nie robię, ale żona w łazience saunę robi jak wchodzę :D). Nie nagrywam filmów na codzień i słyszę, że czasem mowię, że kupiłem, ale mam na myśli cały czas, że elektryk kupił. Przyznam, że jak zobaczyłem ile folii było w pomieszczeniach, to się bałem, że to nie da rady (jakby żałował :D). Jednak nie mam problemu, żeby uzyskać 22/23 stopnie więcej nie testowałem, bo takie wartości mi wystarczają w zupełności. @@snickersMR
@@domowyluz866 Dzięki za odp. Pozdrawiam.
Sprawdź czy masz te 1600W zmierz rezystancję folii .
U mnie słychać 😂
Ledwo słychać.
hej, w kolejnych filmach wziąłem już na to poprawkę i powinno być dobrze. Pozdrawiam
To nie jest żadna podczerwień
Nagranie do du..y! Nic nie słychać! Trzeba ucho trzymać przy głośniku!
A NA DODATEK MÓWI JAK KSIĄDZ
AMEN! :D@@BOKSERBOKSER-kh4hp
8000kwh zuzyłeś na samą podłogówkę czy to jest całkowite zużycie na twój dom za 12 miesięcy ??
Hej, Tak to całkowite zużycie prądu na wszystko co jest w domu (ogrzewanie, woda, gotowanie, światło itd.), ale do tego jeszcze myślę ze 2000kWh autokonsumpcja. Tak z górką liczone i przy moich panelach na dachu i starym trybie rozliczania to rachunek mam średni co miesiąc niecałe 400zł za wszystko. Także dla mnie to malutko jak za wszystko. Dodam, że czasem dogrzewam poddasze nieużytkowe i używam prądu na inne pierdoły, jakich większość ludzi nie ma.